PLEASE WAIT, LOADING

PanayiotidesCardio-Ανεπάρκεια-αορτικής-βαλβίδας-σε-αθλητές.jpg

Υπολογίζεται ότι το 1% του πληθυσμού γεννιέται με δίπτυχη αορτική βαλβίδα. Αυτή η κατάσταση φαίνεται να εμποδίζει την επαρκή σύγκλειση της βαλβίδας με συνέπεια να παρουσιάζει κάποιου βαθμού διαρροή (ανεπάρκεια). Η δίπτυχη μορφολογία σε μεταγενέστερο στάδιο είναι πιθανό να οδηγήσει σε στένωση της βαλβίδας ή και σε διάταση της αορτής. Τα άτομα αυτά εντοπίζονται στις περισσότερες φορές τυχαία όταν διαπιστωθεί φύσημα κατά την κλινική εξέταση.

Οι περισσότεροι από αυτούς, ειδικά οι νεαροί, δεν παρουσιάζουν κανένα σύμπτωμα που να υποδηλώνει ένα καρδιακό πρόβλημα. Μάλιστα ορισμένοι από αυτούς αθλούνται ακόμα και σε υψηλό επίπεδο επιτυγχάνοντας σημαντικές επιδόσεις.

Σύμφωνα με τις υφιστάμενες οδηγίες η απόφαση για χειρουργική επέμβαση στην βαλβίδα καθορίζεται από τον βαθμό επιβάρυνσης που προκαλεί, στοιχείο που συνήθως διαπιστώνεται από το πόσο έχει μεγαλώσει την καρδιά. Αν το μέγεθος της αριστερής κοιλίας κατά την συστολή είναι μεγαλύτερο από 50mm ή αν το κλάσμα εξώθησης είναι >50%, τότε η ανεπάρκεια της αορτικής βαλβίδας πιθανότατα χρήζει χειρουργικής επέμβασης.

Η εφαρμογή ωστόσο αυτού του κανόνα σε αθλητές είναι αρκετά δύσκολη. Η άθληση σε ανταγωνιστικό επίπεδο, ιδιαίτερα σε αγωνίσματα αντοχής, προκαλεί ένα είδος φυσιολογικής προσαρμογής της καρδιάς που σε πολλές περιπτώσεις προκαλεί τέτοια μεγέθυνση που φτάνει στα νούμερα που αναφέρθηκαν πιο πάνω. Η όποια λοιπόν απόφαση, είτε για την ανάγκη χειρουργείου ή ακόμα περισσότερο για την δυνατότητα ενός τέτοιου ατόμου να συνεχίσει να αθλείται, γίνεται αρκετά περίπλοκη.

Ενδεχόμενα σε αυτά τα άτομα πρέπει να λαμβάνονται και άλλα στοιχεία υπόψη, όπως η διενέργεια δοκιμασίας μέγιστης κόπωσης για τυχόν εμφάνιση αρρυθμιών ή ακόμα και νεότερες απεικονιστικές μέθοδοι (cardiac MRI, echocardiographic global longitudinal strain).

Η νεότερη προσέγγιση στην ιατρική διαχείριση αθλητών απαγορεύει ρητά την δογματική απαγόρευση άθλησης τους. Ο γιατρός οφείλει να παρουσιάσει σε ένα αθλητή τα δεδομένα μιας παθολογικής κατάστασης και να επεξηγήσει τους σχετικούς κινδύνους. Οφείλει επίσης να παραδεχτεί, όπως και σε αυτή την περίπτωση, ότι η υφιστάμενη επιστημονική γνώση πολλές φορές δεν είναι επαρκής για να δώσει μια ξεκάθαρη απάντηση. Ακόμα και στο προσεχές μέλλον που αναμένεται η υιοθέτηση γενετικών βιοδεικτών και ακόμα πιο σύγχρονων απεικονιστικών μεθόδων, η απόφαση μεταξύ γιατρού και πάσχοντα αθλητή πρέπει να λαμβάνεται από κοινού.

Σχετική βιβλιογραφία:
Aortic regurgitation in athletes: Pieces of the puzzle we have so far omitted
December 2019: European Journal of Preventive Cardiology


-τελικά-θα-έπρεπε-να-επιτρέπουμε-στους-ασθενείς-να-αθλούνται-1200x674.jpg

Η υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια αποτελεί μια από τις συχνές αιτίες αιφνίδιου θανάτου, ακόμα και σε φαινομενικά υγιή άτομα. Η διάγνωση της πάθησης μπορεί να γίνει με το ηλεκτροκαρδιογράφημα και διάφορες απεικονιστικές μεθόδους.

Αρκετά από τα περιστατικά αιφνίδιου θανάτου αθλητών, που δυστυχώς αναμεταδόθηκαν μέσω της τηλεόρασης ή και από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, προκάλεσαν αναστάτωση στο κοινό, αλλά και στην ιατρική κοινότητα. Αυτό οδήγησε στην έκδοση οδηγιών με τις οποίες απαγορεύεται σε αυτά τα άτομα η άθληση σε ανταγωνιστικό επίπεδο.

Μια πρόσφατη έρευνα ωστόσο, που διεξήχθη στην περιοχή του Οντάριο στον Καναδά και είχε διάρκεια παρακολούθησης 12 χρόνια, κατέγραψε ότι ο κίνδυνος αιφνιδίου θανάτου σε άτομα ηλικίας 10-45 με υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια είναι μικρότερος από ότι πιστεύαμε μέχρι τώρα. Συγκεκριμένα, σε ολόκληρη την περιοχή, με πληθυσμό 13.6 εκατομμύρια, μόνο 1 περιστατικό αιφνιδίου θανάτου ανά έτος αποδόθηκε επισήμως σε υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια. Επιπλέον, από την ανάλυση των περιστατικών διαπιστώθηκε ότι η πλειοψηφία των επεισοδίων σημειώθηκε σε συνθήκες ηρεμίας (65%) ή σε συνθήκες ήπιας δραστηριότητας (18.5%), και όχι κατά την άσκηση.

Η μελέτη αυτή είναι πιθανόν να τροποποιήσει τις υφιστάμενες κατευθυντήριες οδηγίες και η απόφαση για την δυνατότητα άθλησης να λαμβάνεται με διαφορετικά κριτήρια (ειδική διαστρωμάτωση αρρυθμιολογικού κινδύνου). Η στέρηση της άθλησης σε άτομα με υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια αποτελεί ένα σημαντικό πλήγμα για το γόητρο και την ψυχολογία τους. Μπορεί να επιφέρει επίσης, από αντίδραση, σημαντικές άλλες αρνητικές επιδράσεις στο σώμα τους (απορρύθμιση της αρτηριακής πίεσης, των επιπέδων γλυκόζης και χοληστερόλης, ακόμα και παχυσαρκία).

Σχετική βιβλιογραφία:
Hypertrophic Cardiomyopathy-Related Sudden Cardiac Death in Young People in Ontario
Circulation 2019 Oct 21;[EPub Ahead of Print]
A Weissler-Snir, K Allan, K Cunningham, KA Connelly, DS Lee, DA Spears, H Rakowski, P Dorian


aleve-triathlon.png

Το φημισμένο παγκόσμιο πρωτάθλημα τριάθλου ανακοίνωσε πρόσφατα μια νέα εμπορική συνεργασία με μεγάλη φαρμακοβιομηχανία που δίδει επίσημα και την επωνυμία ALEVE Ironman. Το ALEVE αποτελεί την εμπορική ονομασία του Naproxen, που αποτελεί ένα γνωστό φάρμακο που ανήκει στην κατηγορία των μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών φαρμάκων.

Αυτή η εξέλιξη έχει δικαιολογημένα θορυβήσει αρκετούς, γιατί ενδεχομένως να ωθεί σε ευρύτερη κατανάλωση αυτών των σκευασμάτων από τους αθλητές που συμμετέχουν σε αυτούς τους αγώνες. Οι αθλητές γενικότερα, λόγω και των μυικών τραυματισμών, χρησιμοποιούν συχνά μη στεροειδή αντιφλεγμομονώδη φάρμακα.

Έχει ωστόσο αποδειχτεί ότι η αλόγιστη χρήση των συγκεκριμένων σκευασμάτων, ειδικά από την στιγμή που τα λαμβάνει εύκολα κάποιος χωρίς ιατρική συνταγή, μπορεί να οδηγήσει σε οξεία νεφρική βλάβη, ηλεκτρολυτικές διαταραχές, αρρυθμίες, απορρύθμιση της αρτηριακής πίεσης ἠ ακόμα και σε καρδιαγγειακό επεισόδιο λόγω της προθρομβωτικής τους δράσης. Ιδιαίτερα ευάλωτοι στις πιο πάνω επιδράσεις των φαρμάκων είναι οι συμμετέχοντες σε αγώνες τριάθλου, λόγω της βαριάς καταπόνησης και αφυδάτωσης.

Η προβολή και διαφήμιση επιβλαβών προιόντων μέσα από τον αθλητισμό είναι κάτι που πρέπει να σταματήσει. Έχει πλέον απαγορευτεί η διαφήμιση του καπνίσματος και των στοιχηματικών εταιρειών από τις αθλητικές ομάδες. Κατά παρόμοιο τρόπο λοιπόν, η διοργανώτρια αρχή του συγκεκριμένου αγωνίσματος καλείται ήδη από πολλούς να αναθεωρήσει την κἰνηση της, ώστε να προστατέψει τους αθλητές από την αλόγιστη χρήση φαρμάκων.


-ένζυμα-μετά-απο-άσκηση.jpg

Μέτρηση των καρδιακών ενζύμων μετά την σωματική άσκηση : ένας σημαντικός προγνωστικός δείκτης για την καρδιά μας

Ορισμένες φορές, μετά από έντονη σωματική άσκηση, διαπιστώνονται στις αναλύσεις αίματος υψηλές τιμές των μυικών, αλλά και των καρδιακών ενζύμων (CK και CK-MB/troponin αντίστοιχα). Από πολλούς το εύρημα αυτό εθεωρείτο δικαιολογημένο και αναμενόμενο.

Το παράξενο όμως είναι ότι ενώ ορισμένοι παρουσιάζουν αυτή την αύξηση σε μεγάλο βαθμό, κάποιοι άλλοι με την ίδια σωματοδομή, το ίδιο αθλητικό προφίλ και το ίδιο φορτίο άσκησης, όχι.

Η αύξηση των καρδιακών ενζύμων μετά από άσκηση δεν είναι τόσο καλοήθης όσο πιστεύαμε παλαιότερα. Φαίνεται ότι αυτή η απλή εξέταση αίματος, μέχρι και 24 ώρες μετά από έντονη σωματική άσκηση, είναι δυνατόν να αναδείξει μελλοντική προδιάθεση για καρδιαγγειακές παθήσεις.

Σχετική βιβλιογραφία

  • Eijsvogels TM, Fernandez AB, Thompson PD. Are there deleterious cardiac effects of acute and chronic endurance exercise? Physiol Rev. 2016;96(1):99-125.
  • VL Aengevaeren, MTE Hopman, PD Thompson, EA Bakker, KP George, DHJ Thijssen, TMH Eijsvogels. Exercise-Induced Cardiac Troponin I Increase and Incident Mortality and Cardiovascular Event. Circulation 2019 Aug 12;[EPub Ahead of Print],

-στο-πρόγραμμα-προπόνησης-μετά-από-μυοκαρδίτιδα.jpg

Η μυοκαρδίτιδα αποτελεί ένα είδος φλεγμονής της καρδιάς που μπορεί να συμβεί σε οποιονδήποτε. Στις περισσότερες περιπτώσεις η ανάρρωση είναι πλήρης και το μόνο που χρειάζεται είναι η αποφυγή έντονης σωματικής δραστηριότητας μέχρι να υποχωρήσει η φλεγμονή.

Αν ένας αθλητής πάθει κάτι τέτοιο, η πλήρης αποχή από το πρόγραμμα προπονήσεων γίνεται κάπως περίπλοκη. Ειδικότερα σε αθλητές υψηλού επιπέδου με συμβόλαια πολλών εκατομμυρίων επιδιώκεται από όλους η ταχύτερη δυνατή επάνοδος στις αθλητικές δραστηριότητες. Ένας γιατρός οφείλει να πάρει την απόφαση με απόλυτο κριτήριο την υγεία του αθλητή.

Εάν λοιπόν η κλινική εικόνα και ο απεικονιστικός έλεγχος της καρδιάς (cardiac MRI) επιβεβαιώσουν την πλήρη υποχώρηση της φλεγμονής, τότε μπορεί να επιτραπεί η σταδιακή επάνοδος στις αθλητικές δραστηριότητες.

Με τα μέχρι στιγμής, δεδομένα κανένας δεν μπορεί να επιστρέψει στις προπονήσεις αν δεν παρέλθει διάστημα τουλάχιστον 3 μηνών.

Σχετική βιβλιογραφία:
JACC: Cardiovascular Imaging, June 2017
Myocarditis in Athletes Is a Challenge: Diagnosis, Risk Stratification, and Uncertainties


-συστολές-στην-καρδιά.jpg

Οι έκτακτες κοιλιακές συστολές αποτελούν μια συχνή μορφή αρρυθμίας. Άλλοτε εμφανίζονταιτυχαία, χωρίς να αναφέρεται κάποιο σύμπτωμα, κατά την διενέργεια ενόςηλεκτροκαρδιογραφήματος και άλλοτε προκαλούν κάποιου είδους ενόχληση, που περιγράφεταισυχνά ως φτερούγισμα ή “αίσθημα κενού στο στήθος”.

Οι αθλητές αποτελούν μια ιδιαίτερη ομάδα, κυρίως επειδή υποβάλλουν την καρδιά τους σειδιαίτερου τύπου επιβάρυνση. Η καταγραφή έκτακτων κοιλιακών συστολών σε αυτά τα άτομαχρειάζεται μια ιδιαίτερη διαγνωστική προσέγγιση επειδή, ευτυχώς σπάνια, μπορεί να υποκρύπτεταιμια υποκείμενη καρδιακή πάθηση.

Απαραίτητα σε όλους τους αθλητές που παρουσιάζουν έκτακτες κοιλιακές συστολές θα πρέπει ναδιενεργείται υπέρηχος, ώστε να αποκλείεται η ύπαρξη δομικής καρδιακής νόσου.

Η ανάγκη για επιπλέον εξετάσεις καθορίζεται ουσιαστικά από το συνολικό φορτίο των έκτακτωνσυστολών. Εαν λοιπόν οι αθλητές παρουσιάζουν λιγότερες από 2000 έκτακτες κοιλιακές συστολέςκατά την 24ωρη καταγραφή και όταν οι αρρυθμίες κατά την δοκιμασία κόπωσης δεν αυξάνονται,τότε δεν χρειάζεται οποιοασδήποτε περιορισμός στην άθληση.

Εάν ο αριθμός των έκτακτων κοιλιακών συστολών στους αθλητές είναι μεγαλύτερος από2000/24ωρο είναι αναγκαία η περαιτέρω διερεύνηση (MRI, coronary angiography), που θακαθοριστεί αναλόγως της ηλικίας του και του κληρονομικού ιστορικού.

Εαν ο διαγνωστικός έλεγχος δεν αναδείξει οποιαδήποτε υποκείμενη πάθηση, τότε θεωρείταιασφαλής ένας αθλητής να συμμετέχει κανονικά σε ανταγωνιστικού επιπέδου άσκηση. Η χρήσηφαρμακευτικών σκευασμάτων (beta-blockers, verapamil, flecainide, amiodarone) θα πρέπει ναπεριορίζεται μόνο στους αθλητές των οποίων οι αρρυθμίες είναι έντονα συμπτωματικές. Η επιλογήτης διακαθετηριακής κατάλυσης (ablation) των αρρυθμιών θα πρέπει να γίνεται μόνο σεεξειδικευμένα κέντρα και επιτρέπει την ταχεία επάνοδο στις αθλητικές δραστηριότητες.

Μια προσέγγιση που έχει αποδειχτεί ιδιαίτερα αποτελεσματική σε αυτά τα άτομα είναι η προσωρινή(3 μήνες) αποχή από προπονήσεις. Φαίνεται ότι αθλητές με φυσιολογική καρδιά και συχνέςέκτακτες κοιλιακές συστολές με την προσωρινή αποχή από την άθληση (detraining) μπορεί ναπετύχουν την πλήρη εξάλειψη των αρρυθμιών τους.

Σχετική βιβλιογραφία
Biffi A, Maron BJ, Culasso F, Verdile L, Fernando F, Di Giacinto B, Di Paolo FM, Spataro A, Delise
P, Pelliccia A.
Patterns of ventricular tachyarrhythmias associated with training, deconditioning and retraining in
elite athletes without cardiovascular abnormalities.
Am J Cardiol. 2011;107:697-703.


Dr-Panayiotides-Ioannis-Marathon.jpg

Σε μια πρόσφατη ανακοίνωση, σε συνέδριο στην Βενετία, ανακοινώθηκαν τα αποτελέσματα μιας μελέτης που συμπεριέλαβε ερασιτέχνες αθλητές, ηλικίας 21-66, που συμμετείχαν για πρώτη φορά σε μαραθώνιο (τρέξιμο απόστασης 42Km).

Όσοι συμμετείχαν στην έρευνα υποβλήθηκαν πριν την έναρξη της προετοιμασίας τους σε μια σειρά εξετάσεων (ηλεκτροκαρδιογράφημα, cardiac MRI, υπέρηχο καρδιάς και αγγειών, δοκιμασία κόπωσης). Ακολούθως και για διάστημα 6 μηνών ακολούθησαν το πρόγραμμα προετοιμασίας για τον μαραθώνιο (τρέξιμο 10-20km/εβδομάδα).

Μετά την ολοκλήρωση της προετοιμασίας και τον επιτυχή τερματισμό τους στον μαραθώνιο, οι εξετάσεις επαναλήφθηκαν. Διαπιστώθηκε σε όλους βελτίωση σημαντικών παραμέτρων (ελάττωση της καρδιακής συχνότητας και της αρτηριακής πίεσης, αύξηση της αντοχής στην δοκιμασία κόπωσης).

Παρατηρήθηκε επίσης βελτίωση των ελαστικών ιδιοτήτων της αορτής (aortic stiffness) μια μέτρηση που θεωρείται ότι αντικατοπτρίζει την βιολογική ηλικία του καρδιαγγειακού μας συστήματος. Υπολογίστηκε από τους μελετητές μια μέση ελάττωση της βιολογικής ηλικίας κατά 4 χρόνια και το μεγαλύτερο όφελος είχαν οι δρομείς μεγάλης ηλικίας.

Σχετική αναφορά:

www.escardio.org/The-ESC/Press-Office/Press-releases/Training-for-first-time-marathon-reverses- ageing-of-blood-vessels


-Παναγιωτιδης-Γιαννης-Υπερτροφική-μυοκαρδιοπάθεια.jpg

Η υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια αποτελεί μια από τις σημαντικότερες αιτίες αιφνίδιου θανάτου λόγω πρόκλησης αρρυθμίας. Η εμφάνιση αρρυθμίας θεωρείται ότι ευνοείται σε συνθήκες έντονης άθλησης και για αυτό η συγκεκριμένη παθολογική οντότητα αποτελεί μια από τις ελάχιστες περιπτώσεις στην ιατρική όπου ενδείκνυται η αποχή από έντονη αθλητική δραστηριότητα.

Επειδή ακριβώς η υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια παραμένει για αρκετά χρόνια χωρίς συμπτώματα, ο πιο απλός και εύκολος τρόπος για να εντοπιστεί είναι το ηλεκτροκαρδιογράφημα. Αρκετά στοιχεία στο ηλεκτροκαρδιογράφημα μπορεί να αποτελέσουν ενδείξεις για παθολογική υπερτροφία του μυοκαρδίου, κάτι που θα χρειαστεί βεβαίως να επιβεβαιωθεί και με μια απεικονιστική μέθοδο (υπέρηχο καρδιάς ή MRI).

Σε μια πρόσφατη δημοσίευση γίνεται λόγος για ένα ακόμα νέο στοιχείο από το ηλεκτροκαρδιογράφημα, το οποίο υποδεικνύει πιθανή παθολογική υπερτροφία. Όταν λοιπόν στην απαγωγή III, εντοπίζονται βαθειά και ευρέα κύματα Q και S, αυτό χρήζει περαιτέρω διερεύνησης.

Η ανάγνωση και η ερμηνεία ενός ηλεκτροκαρδιογραφήματος μπορεί να φαντάζει απλή αλλά δεν είναι. Καλό είναι να ερμηνεύεται από άτομα με γνώση του αντικειμένου, ώστε τέτοιες μικρές λεπτομέρειες να αξιολογούνται σωστά.

 

Σχετική βιβλιογραφία

Heart (British Cardiac Society)

Large Q and S Waves in Lead III on the Electrocardiogram Distinguish Patients With Hypertrophic Cardiomyopathy From Athletes. Heart 04/2018


-Παναγιωτιδης-Γιαννης-Σύνδρομο-του-μακρού-QT.jpg

Το ηλεκτροκαρδιογράφημα ενός ατόμου ως προληπτική εξέταση μπορεί να δώσει χρήσιμες πληροφορίες, ιδιαίτερα για να εντοπιστούν εκείνα τα άτομα που παρουσιάζουν προδιάθεση για επικίνδυνες αρρυθμίες.

Μια τέτοια πληροφορία δίδεται από την μέτρηση ενός συγκεκριμένου διαστήματος, που λέγεται  QT.

Έχει διαπιστωθεί ότι τα άτομα που παρουσιάζουν επιμήκυνση αυτού του διαστήματος παρουσιάζουν αυξημένο κίνδυνο για καρδιακές αρρυθμίες, ακόμα και για αιφνίδιο καρδιακό θάνατο. Η επιμήκυνση αυτή μπορεί άλλοτε να οφείλεται στην λήψη ορισμένων φαρμάκων, όπως αντιβιοτικά και αντικαταθλιπτικά, και άλλοτε σε γενετικά προκαθορισμένη  παθολογική προδιάθεση.

Η δεύτερη περίπτωση, όπου ο κίνδυνος αρρυθμίας οφείλεται σε παθολογικά γονίδια, αποτελεί και το αίτιο αιφνίδιων θανάτων που μπορεί να παρατηρούνται σε κάποιες οικογένειες.

Αυτές οι περιπτώσεις συνδρόμου μακρού QT μπορεί να αντιμετωπιστούν με την προληπτική χορήγηση φαρμάκων (β-αναστολείς) ή ακόμα και με την εμφύτευση απινιδωτή.

Σε μια πρόσφατη δημοσίευση αναφέρεται ότι οι β-αναστολείς που ενδείκνυνται σε αυτή την περίπτωση είναι οι ουσίες propranolol και nadolol. Στο ίδιο άρθρο τονίζεται ότι ανάλογα με την επιμήκυνση που παρουσιάζει το διάστημα QT μπορεί να ληφθούν χρήσιμα κλινικά συμπεράσματα.

 

Σχετική βιβλιογραφία:

Journal of the American College of Cardiology

Volume 71, Issue 15, April 2018

Interplay Between Genetic Substrate, QT Duration, and Arrhythmia Risk in Patients With Long QT Syndrome


-Παναγιωτιδης-Γιαννης-Φαρμακα-και-Ασκηση.jpg

Μια πρόσφατη δημοσίευση επιβεβαιώνει για μια ακόμα φορά πόσο ωφέλιμη είναι η άσκηση. Στην συγκεκριμένη μελέτη, όπου συμπεριλήφθηκαν  υγιείς μεσήλικες, (μέση ηλικία 53 έτη) διαπιστώθηκε πόσο ευεργετική είναι η καθημερινή άσκηση στις μηχανικές ιδιότητες της καρδιάς.

Τα άτομα που συμμετείχαν στο πρόγραμμα ασκούνταν για 6 ώρες την εβδομάδα και διαπιστώθηκε σημαντική βελτίωση αρκετών μεταβλητών που μετρούν την απόδοση και ελαστικότητα της καρδιάς (VO2 max-stiffness). Η βελτίωση ξεκίνησε να διαπιστώνεται πολύ νωρίς σε διάστημα 6 μηνών και έγινε περισσότερο εμφανής με την ολοκλήρωση της μελέτης, μετά από 2 χρόνια.

Τα αποτελέσματα της συγκεκριμένης έρευνας θεωρείται ότι μπορεί να οδηγήσουν σε χρήσιμα συμπεράσματα για ένα ειδικό τύπο της καρδιακής ανεπάρκειας, αυτόν με διατηρημένο κλάσμα εξώθησης (HFpEF). Αυτός ο τύπος καρδιακής ανεπάρκειας οφείλεται κυρίως στην σκλήρυνση και δυσκαμψία που επισυμβαίνει στο μυοκάρδιο λόγω απώλειας της ελαστικότητας. Σύμφωνα με τους συγγραφείς, η συγκεκριμένη μελέτη αφήνει αρκετές υποσχέσεις καθώς θεωρούν ότι η απώλεια της ελαστικότητας που επέρχεται σε αυτά τα άτομα μπορεί να αναστραφεί με την σωματική άσκηση.

Αποδεικνύεται λοιπόν για μια ακόμα φορά ότι η άσκηση αποτελεί ένα αποτελεσματικό και ανέξοδο τρόπο για την αντιμετώπιση ακόμα και σύνθετων νοσημάτων όπως είναι η καρδιακή ανεπάρκεια.

 

Σχετική βιβλιογραφία

Circulation January 2018

Reversing the Cardiac Effects of Sedentary Aging in Middle Age :A Randomized Controlled Trial: Implications for Heart Failure Prevention



Dr_Yiannis_panagiotides_logo

Είναι αδύνατο να ξέρει την ιατρική, αυτός που δεν ξέρει ακριβώς τι είναι ο άνθρωπος. ΙΠΠΟΚΡΑΤΗΣ




Dr_Yiannis_panagiotides_logo

Είναι αδύνατο να ξέρει την ιατρική, αυτός που δεν ξέρει ακριβώς τι είναι ο άνθρωπος. ΙΠΠΟΚΡΑΤΗΣ






Copyright by Dr Yiannis Panayiotides 2018. All rights reserved.



Copyright by Dr Yiannis Panayiotides 2018. All rights reserved.